کانال فرعی در عصب کشی چیست؟

کانال فرعی در عصب کشی تعریف بخصوصی دارد که حتما باید توسط یک دندانپزشک متخصص این حوزه توضیح داده شود که در این مقاله به آن پرداخته ایم . طبق برآوردهایی که در طول سال ها انجام شده است بیشترین تکرار تعداد کانال در هر دندان به عنوان تعداد کانال اصلی در نظر گرفته می شود و همه کانال های دیگر به عنوان کانال فرعی در نظر گرفته می شوند.

تجربه و تخصص دکتر امیر صلح جو بهترین متخصص عصب کشی در تهران

دکتر امیر صلح جو به عنوان بهترین متخصص عصب کشی در تهران و یکی از بهترین دندانپزشکان در انجام عصب کشی تخصصی، با سال‌ها تجربه در این حوزه، توانسته است به شهرت بالایی دست یابد. ایشان با بهره‌گیری از تکنولوژی‌های نوین و تجهیزات دیجیتال، قادر به تشخیص سریع و دقیق مشکلات دندانی است. این تکنولوژی‌ها شامل رادیوگرافی دندانپزشکی و نرم‌افزارهای پیشرفته برای تحلیل تصاویر دندانی می‌باشد که به بهبود دقت تشخیص کمک شایانی می‌کند.

رزرو نوبت دندانپزشکی دکتر امیر صلح جو

قیمت عصب کشی دندان 1405

مراجعه به دکتر صلح جو با توجه به تکنیک های مورد استفاده ایشان  می تواند عوارض ناشی از عصب کشی دندان مانند فلیرآپ ، درد عصب کشی دندان ، حادثه هیپوکلریت و سندرم نیکولا را به طرز چشمگیری کاهش دهد.

نوع خدمت درمان ریشهتعرفه قبل (تومان)تعرفه جدید (تومان)
عصب کشی یک کاناله۷,۰۰۰,۰۰۰۵,۵۰۰,۰۰۰
عصب کشی دو کاناله۸,۰۰۰,۰۰۰۶,۵۰۰,۰۰۰
عصب کشی سه کاناله۹,۰۰۰,۰۰۰۷,۵۰۰,۰۰۰
کانال اضافه عصب کشی۱,۰۰۰,۰۰۰۱,۰۰۰,۰۰۰

تعداد کانال های اصلی در دندان های متفاوت

در دندان های قدامی که به صورت عامیانه دندان های میش تا نیش و در دندانپزشکی دندان های ۳ تا ۳ محسوب می شوند معمولا یک کانال ریشه وجود دارد.همه کانال های دیگر کانال فرعی محسوب می شوند.مثلا احتمال وجود کانال دوم یا کانال فرعی در دندان های قدامی پایین بیشتر است و دندانپزشک باید حتما آن را جستجو کند.

تعداد کانال های اصلی در دندان های آسیاب کوچک

دندان های آسیاب کوچک فک بالا که در دندانپزشکی با شماره ۴ و ۵ شناخته می شوند معمولا دارای دو کانال اصلی هستند که در مورد دندان ۵ بالا معمولا این کانال ها پس از آماده سازی حین عصب کشی تبدیل به یک کانال می شوند.در مورد دندان های آسیاب کوچک فک پایین عموما یک کانال اصلی وجود دارد و مابقی کانال ها ، کانال فرعی محسوب می شوند.جالب است بدانید که فرم های عجیبی از کانال ها در دندان های ۴ و ۵ می توانند وجود داشته باشند که محققان این حوزه در طول سال ها طبقه بندی هایی تحت عنوان «وین» و «ورتوچی» برای آن اعلام کرده اند

عصب کشی دندان

تعداد کانال های اصلی دندان های آسیاب بزرگ فک بالا و پایین

در مورد دندان های آسیاب بزرگ فک بالا تعداد کانال اصلی ۳ عدد و در مورد فک پایین نیز بیشترین تکرار کانال تعداد ۳ کانال است.در مورد دندان های آسیاب بزرگ فک بالا و پایین که در دندانپزشکی ، دندان های ۶ و ۷ نامگذاری می شوند در فک بالا بیشترین تکرار کانال فرعی به نام mb2 شناخته می شود و در فک پایین کانال middle mesial شناخته می شود.

آموزش عصب‌کشی دندان شماره ۶

کانال های فرعی دندان ۶ فک بالا:

در دندان ۶ بالا در موارد زیادی کانال فرعی mb۲ وجود دارد که حتما باید آن را جستجو کرد.مطابق مقالات احتمال وجود این کانال فرعی حدود ۵۳ درصد است.

Overall, the incidence of MB۲ canals in the permanent maxillary first molar was found to be ۵۳.۷۸% (۳۴۱ teeth). Table ۱ illustrates the frequency distribution of the MB۲ canal in both sexes by ۶ age groups.

https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC۷۷۷۰۲۸۱/#:~:text=Overall%۲C%۲۰the%۲۰incidence%۲۰of%۲۰MB۲,sexes%۲۰by%۲۰۶%۲۰age%۲۰groups.

در دندان ۶ بالا امکان وجود کانال های mb۳ و mb۴ نیز وجود دارد.همچنین در ریشه پالاتال نیز ممکن است دارای کانل فرعی به نام P۲ باشد و کانال دیستوباکال نیز ممکن است دارای کانال فرعی db۲ باشد.اینجانب دکتر امیر صلح جو در طی این ۱۵ سال دندان های ۶ بالا با ۷ کانال نیز یافته ام اما با توصیفات بالا ممکن است تا ۸ کانال و بیشتر نیز بیابید.

به یاد داشته باشید همیشه با اصل حفظ ساختار دندان ، حتما دنبال کانال های فرعی بگردید.هر جند بسیاری از این کانال های فرعی پس از آماده سازی کانال ها با کانال های اصلی یکی می شوند اما عدم یافتن آنها می تواند باعث باقی ماندن کانون های عفونی و مشکلات بعدی بشود.

کانال های فرعی دندان ۶ فک پایین:

در دندان ۶ فک پایین یک کانال فرعی به نام middle mesial وجود دارد که مطابق مقالات احتمال وجود آن ۸ درصد و به خصوص در افراد جوانتر است

 Overall incidence of MMCs was ۸.۸%. Incidence of MMCs was significantly higher in younger patients and in mandibular first molars 

https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/۳۸۴۶۰۸۸۱

همچنین مطابق مقالات احتمال وجود کانال middle distal در دندان ۶ فک پایین بین ۰ تا ۲۲ درصد است.

The presence of an extra root canal in the distal root of the mandibular molars is called the middle distal (MD) canal (Gaêta-Araujo et al., ۲۰۱۹), which is rarely observed, and its occurrence ranges from ۰% to ۲۲.۵%

https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC۸۸۶۴۳۷۵/#:~:text=The%۲۰presence%۲۰of%۲۰an%۲۰extra,Campos%۲C%۲۰۱۹۸۵%۲C%۲۰Cunningham%۲۰and%۲۰Senia

بنابراین در مورد دندان ۶ پایین نیز نمی توان راجع به تعداد محدودی کانال فرعی صحبت کرد و باید جستجوی کامل توسط دندانپزشک انجام شود.

مطالب دیگر

انسداد کانال فرعی در درمان ریشه دندان؛ بررسی علمی، علائم و روش‌های درمان

کانال‌های فرعی یا جانبی (Lateral & Accessory Canals) انشعابات میکروسکوپی در سیستم ریشه دندان هستند که پنهان ماندن، کلسیفیه شدن یا انسداد آن‌ها می‌تواند موجب تداوم درد، ماندگاری باکتری‌ها و تشکیل ضایعات پری‌اپیکال شود. تشخیص دقیق این مسیرها نیازمند بررسی با رادیوگرافی دیجیتال یا در صورت نیاز تصویربرداری CBCT است. در این مقاله علمی، علل بروز انسداد در کانال‌های فرعی، علائم بالینی ناشی از آن و پروتکل‌های نوین درمانی از جمله فعال‌سازی اولتراسونیک محلول‌های شستشو (PUI) و تکنیک‌های سیل سه‌بعدی تشریح شده‌اند.

عصب‌کشی دندان شماره ۶ | منابع علمی، جدول قیمت و مشاوره درمانی

دندان آسیای اول (دندان ۶) به عنوان کلید اکلوژن و اولین دندان دائمی آسیاب، ساختار آناتومیک پیچیده‌ای شامل ۳ الی ۴ کانال عصبی و کانال‌های فرعی شایع (مانند MB2) دارد. درمان موفق این دندان به دلیل فشار جویدن بالا، نیازمند پاک‌سازی دقیق و سپس بازسازی مستحکم تاج است. در این راهنما، پروتکل‌های علمی درمان ریشه دندان ۶، جدول تفکیکی تعرفه‌ها بر اساس تعداد کانال‌ها، لزوم انجام بیلداپ یا روکش و راه‌های رزرو مشاوره حضوری و تلفنی ارائه شده است.

پاک‌سازی کانال ریشه دندان | اصول شیپینگ، شستشو و ضدعفونی کانال

پاک‌سازی و فرم‌دهی کانال (Cleaning & Shaping) رکن اساسی در موفقیت بلندمدت عصب‌کشی است که طی آن بافت‌های نکروزه و کلنی‌های باکتریایی از دیواره‌های عاجی حذف می‌شوند. تلفیق ابزارهای مکانیکی روتاری با محلول‌های ضدعفونی‌کننده هیپوکلریت سدیم و اسید سیتریک، محیطی کاملاً پاک و آماده برای مهروموم نهایی با گوتاپرکا ایجاد می‌کند. در این مطلب، مراحل گام‌به‌گام پاک‌سازی استاندارد، اهمیت ایزولاسیون با رابردم و تکنیک‌های جلوگیری از خطاهای حین کار توضیح داده شده است.

منابع علمی

۱. شیوع و آناتومی کانال‌های جانبی و فرعی

  • تعریف آناتومیک:
    • Lateral Canal (کانال جانبی): انشعاباتی که از کانال اصلی خارج شده و معمولاً در یک‌سوم کرونال یا میانی ریشه به لیگامان پریودنتال (PDL) متصل می‌شوند.
    • Accessory Canal (کانال فرعی / انشعاب اپیکال): شاخه‌های ظریفی که بیشتر در یک‌سوم انتهای ریشه (Apical 3mm) یا در ناحیه بین ریشه‌ها (Furcation) دندان‌های مولر قرار دارند.
  • میزان شیوع بر اساس مطالعات Micro-CT و آناتومیک:
    • شیوع انشعابات اپیکال و کانال‌های فرعی در دندان‌ها بین ۲۴٪ تا ۷۴٪ متغیر است.
    • در ناحیه فورکای دندان‌های مولر (محل اتصال ریشه‌ها)، شیوع کانال‌های فرعی بین ۲۰٪ تا ۵۹٪ گزارش شده است.
    • منبع نمونه: PMC4320281 | بررسی مدیریت اندودانتیک کانال‌های عفونی جانبی.

۲. اهمیت بالینی و نقش آن‌ها در شکست درمان

  • مسیر انتقال دوطرفه عفونت (Endo-Perio Communication):کانال‌های جانبی و فرعی مانند پلی میان پالپ دندان و بافت پریودنتال عمل می‌کنند. در صورت نکروز پالپ، باکتری‌هاال‌های جانبی (Lateral Canals)، دلتاهای اپیکال (Apical Deltas) و تنگه‌ها (Isthmuses) می‌شود.

در ادامه، یافته‌های مستند و مراجع نمایه شده در PubMed و PMC در این حوزه آورده شده است:


۱. شیوع و آناتومی کانال‌های جانبی و فرعی

  • تعریف آناتومیک:
    • Lateral Canal (کانال جانبی): انشعاباتی که از کانال اصلی خارج شده و معمولاً در یک‌سوم کرونال یا میانی ریشه به لیگامان پریودنتال (PDL) متصل می‌شوند.
    • Accessory Canal (کانال فرعی / انشعاب اپیکال): شاخه‌های ظریفی که بیشتر در یک‌سوم انتهای ریشه (Apical 3mm) یا در ناحیه بین ریشه‌ها (Furcation) دندان‌های مولر قرار دارند.
  • میزان شیوع بر اساس مطالعات Micro-CT و آناتومیک:
    • شیوع انشعابات اپیکال و کانال‌های فرعی در دندان‌ها بین ۲۴٪ تا ۷۴٪ متغیر است.
    • در ناحیه فورکای دندان‌های مولر (محل اتصال ریشه‌ها)، شیوع کانال‌های فرعی بین ۲۰٪ تا ۵۹٪ گزارش شده است.
    • منبع نمونه: PMC4320281 | بررسی مدیریت اندودانتیک کانال‌های عفونی جانبی.

۲. اهمیت بالینی و نقش آن‌ها در شکست درمان

  • مسیر انتقال دوطرفه عفونت (Endo-Perio Communication):کانال‌های جانبی و فرعی مانند پلی میان پالپ دندان و بافت پریودنتال عمل می‌کنند. در صورت نکروز پالپ، باکتری‌ها و اندوتوکسین‌ها از طریق این کانال‌ها خارج شده و می‌توانند باعث ایجاد ضایعات جانبی رادیوگرافی (Lateral Periodontitis) یا پاکت‌های عمیق لثه در امتداد ریشه شوند.
  • تفاوت کانال جامانده (Missed Main Canal) با کانال فرعی:در حالیراحی اپیکال در موارد مقاوم (Apical Microsurgery):**در مواردی که باکتری‌های مقاوم در عمق دلتاها یا کانال‌های فرعی انتهای ریشه باقی مانده و درمان متداول پاسخ ندهد، قطع ۳ میلی‌متر انتهایی ریشه (Resection of Apical 3mm) در جراحی میکروسکوپی، بیش از ۹۰٪ تا ۹۸٪ از انشعابات فرعی اپیکال را حذف می‌کند و ضایعه درمان می‌شود.

خلاصه کاربردی

نکته بالینیتوضیح ساده برای مخاطب و بیمار
علت درد یا ضایعه کناره ریشهگاهی عفونت از کانال‌های میکروسکوپی جانبی به لثه نشت کرده و در عکس رادیوگرافی در کناره ریشه دیده می‌شود.
نحوه تمیز کردناین کانال‌ها با فایل تمیز نمی‌شوند؛ بلکه نیازمند شستشوی تخصصی با امواج اولتراسونیک و محلول‌های شوینده فعال هستند.
ورود سیلر به کانال فرعیدر عصب‌کشی‌های باکیفیت و با استفاده از روش‌های تراکم حرارتی (Warm Vertical) یا سیلرهای بایوسرامیک، موادی مانند سیلر به درون این انشعابات فشرده می‌شوند که نشانه سیل مطلوب است.

کانال های فرعی دندان های عقل

کانال های اصلی و فرعی در مورد دندان های عقل بالا و پایین نیز مانند دندان های آسیاب بزرگ است ولی می توانند از قواعد معمول نیز تبعیت نکنند.

اهمیت کانال فرعی در دندانپزشکی چیست؟

اگر دندانپزشک ، کانال های فرعی را نشناسد و آن ها را حین عصب کشی ، آماده سازی و تمیز نکند در نهایت می تواند منجر به عفونت دندان و آبسه شود.

یک قانون را دندانپزشکان جوان بدانند! هر تعداد کانال فرعی پیدا کردید باز هم جستجو کنید! من در مواردی تا ۷ کانال در دندان ۶ بالا و پایین یافته ام! در برخی موارد فقط در ریشه مزیوباکال دندان شماره ۶ بالا و یا در ریشه مزیال ۶ پایین ،۴ کانال یافته ام!

بدون دیدگاه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *