دندان های عقل نهفته در فک پایین برحسب موقعیتی که در فک قرارگرفته و زاویه ای که با دندان مولر دوم تشکیل می دهند به صورت زیر تقسیم بندی می شوند که به آن تقسیم بندی وینتر (winter) گفته می شود:
عمودی vertical:
هنگامی است که محور طولی دندان مولر سوم با مولر دوم مجاور موازی و در یک امتداد قرار گرفته باشند .
معکوس inverted:
هنگامی است که محور طولی دندان مولر سوم با محور طولی مولر دوم موازی بوده لیکن وضعیت دندان ،معکوس است یعنی تاج دندان به طرف لبه تحتانی فک و ریشه آن به طرف لبه آلوئول قرار گرفته باشد .
افقی Horizontal:
زمانی است که محور طولی دندان های عقل نهفته در فک پایین بر محور طولی دندان مولر دوم عمود باشد .
مزیوآنگولر Mesioangular
هنگامی است که محور طولی دندان های عقل نهفته در فک پایین به طرف محور طولی دندان مولر دوم در ناحیه تمایل یافته باشد .(دومحور در بالا متمایل به یکدیگر باشند.)
دیستوآنگولر Distoangular:
زمانی است که محور طولی دندان نهفته در ناحیه تاج از محور طولی دندان مولر دوم دور شده باشد(دو محور در بالا نسبت به یکدیگر متباعد باشند.)
باکوورژن (Buccoangular یا Buccoversion):
هنگامی است که تاج مولر سوم نهفته در سمت باکال قرار گرفته باشد .
لینگوورژن (linguoangular یا lingoversion)
هنگامی است که تاج دندان نهفته در سمت لینگوال قرار گرفته باشد.
غیر طبیعی Unusual:
موقعیتی است که درآن دندان در محل غیر طبیعی و غیر معمول نسبت به جایگاه طبیعی دندان های عقل نهفته در فک پایین قرار گرفته باشد. برای مثال وجود دندان در شاخه صعودی فک و یا در لبه تحتانی وضعیت (unusal)محسوب می گردد.
عمق نهفتگی :دندان های نهفته بر حسب میزان نزدیکی به سطح و یا دوری از آن به دو دسته تقسیم می شوند:
دندان های سطحی High level:
هنگامی است که در روی کلیشه رادیوگرافی ،فوقانی ترین قسمت دندان کمتر از 5 میلیمتر با کرتکس فوقانی ستیغ آلوئول فاصله داشته باشد این دندان ها سطحی محسوب شده و خارج ساختن آنها نسبتا آسانتر است .
دندان های عمیق low level:
هنگامی است که فوقانی ترین قسمت دندان نهفته با کرتکس فوقانی استخوان آلوئول بیش از 5 میلیمتر فاصله داشته باشد.لازم به تذکر است که مطالب فوق برای دندان های عقل نهفته در فک پایین در فک بالا نیز صدق می کند و تنها جهت ها معکوس می شوند . بدین معنی که هر چه دندان به طرف بالاتر قرار گرفته یعنی عمیق تردر استخوان جایگزین شده باشد فاصله آن تا استخوان آلوئول بیشتر است و دندان های عمیق low levelمحسوب می شود و هرچه دندان سطحی تر و به استخوان آلوئول و مخاط روی آن نزدیک تر باشد علی رغم پایین تر قرار گرفتن آن از نظر ارتفاع از نظر عمق نهفتگی دندان های سطحی High level محسوب می گردد.
بررسی وضعیت نهفتگی دندان قبل از اقدام به جراحی :
معمولا قبل از اقدام به جراحی برای خارج کردن دندان عقل نهفته در فک پایین ، یک رادیوگرافی پری آپیکال استاندارد و صحیح از آن تهیه می نماییم . باید دقت نمود که در این رادیوگرافی وضعیت استخوان فک ، لبه قدامی شاخه صعودی و حتی الامکان ریشه های دندان نهفته و استخوان اطراف آن به خوبی مشخص گردد.به کمک همین رادیوگرافی و با ترسیم خطوط winter،قبل از اقدام به جراحی می توان اطلاعات بسیار مفیدی در مورد بررسی وضعیت دندان به دست آورد و از آن ،در جهت اتخاذ تدابیر لازم به منظور هر چه بهتر و صحیح تر جراحی کردن سود برد .
خطوط winter:
به دنبال تقسیم winterکه نامبرده در سال 1926 ارائه داده بود و قبلا ذکر آن رفت ، وی خطوط فرضی خود را ارائه داد که برای کلیشه رادیوگرافی ترسیم شده و از نظر تنظیم و تعدیل روش جراحی راهنمای خوبی برای جراح است.
خط یکم winter:
که وی آن خط را سفید نامید در امتداد و بر روی سطوح اکلوزالی مولر اول و دوم ترسیم شده و به سمت دیستال ادامه می یابد .کاربرد این خط ، در تعییت وضعیت نهفتگی است . بدین معنی که محور طولی دندان های عمودی بر این خط عمود بوده و زاویه ای حدود 90 درجه می سازند ،حال آن که محور طولی دندان های نهفته افقی با این خط موازی هستند. محور طولی دندان های نهفته Mesioangular با این خط ،زاویه منفرجه و محور طولی دندان های نهفته Distoangular با این خط زاویه حاده درست می کند.
خط دوم winter:
که آن خط را زرد نامید بر روی لبه کرست آلوئول از استخوان دیستال تاج دندان عقل تا لبه ستیغ بین سپتوم دندانی حد فاصل مولر اول و دوم ترسیم می گردد. در هنگام ترسیم این خط در دیستال تاج دندان نهفته باید دقت کرد تا لبه ستیغ استخوانی با خط مایل خارجی که بر روی رادیو گرافی اپاک تر دیده می شود اشتباه گرفته نشود ، این خط نشان دهنده میزان استخوانی است که برای آزاد ساختن دندان نهفته باید برداشته شود.
خط سوم winter:
که خط قرمز نیز نامیده شده از محل فرضی درگیر ساختن الواتور به خط دوم winter عمود می گردد .
بررسی خط سوم winter دهان:
این محل فرضی برای نهفتگی های مزیوآنگولر ، عمودی و افقی خط C.E.J مزیالی و برای دیستوآنگولر در محل خط C.E.J دیستال دندان می باشد خط قرمز یا خط سوم ، میزان عمیق بودن یا سطحی بودن و بنابر این میزان سختی و یا سهولت جراحی را نشان می دهد معمولا اگر طول این خط ، بر روی کلیشه رادیوگرافی کمتر از 5 میلیمتر باشد برش عمودی فلپ (Releasing incision) در دیستال مولر دوم و اگر بین پنج تا نه (9-5)میلیمتر باشد در مزیال مولر دوم داده خواهد شد .اگر طول این خط 10 میلیمتر و بیشتر باشد بهتر است این دندان تحت بیهوشی عمومی و در بیمارستان خارج شود.در این موارد، خطر صدمه به دندان مجاور (مولر دوم ) و دسته عصبی – عروقی دندانی تحتانی وجود دارد که باید از قبل به بیمار تذکر داده شود .
بررسی ارتباط بین ریشه دندان عقل نهفته در فک پایین و عصب دندانی در خط سوم winter
ارتباط بین ریشه دندان عقل نهفته در فک پایین و عصب دندانی تحتانی نیز بسیار مهم است و قبل از اقدام به جراحی ،باید مورد توجه قرار گیرد .با اندکی دقت بر روی یک کلیشه رادیو گرافی پری اپیکال که به خوبی تهیه و آماده شده باشد می توان به این ارتباط پی برد که به سه صورت تظاهر می کند .
- هیچ گونه رابطه ای بین ریشه دندان عقل و کانال دندانی تحتانی وجود ندارد:اگر دو لبه خطوط باریک رادیو اپاک سقف و کف کانال ، به طور واضح تداوم یافته و درهیچ نقطه ای قطع نشده باشند و بتوانیم خط فوقانی کانال را قبل و بعد از ریشه دندان عقل با چشم خود تعقیب کنیم کانال و ریشه دندان با یکدیگر هیچ گونه رابطه ای ندارند .
- ریشه دندان عقل و عصب در ارتباط نزدیک و تماس با یکدیگر قرار دارند:که دراین صورت در آن قسمت از ریشه که تماس حاصل شده دیواره ی کانال از بین رفته و در روی کلیشه رادیوگرافی این قسمت لوسنت تر از بقیه ریشه ظاهر می شود .
- عصب و عروق دندانی تحتانی ار بین ریشه های دندان عقل نهفته عبور می نماید :در این حالت خط فوقانی کانال دندان تحتانی و حتی در مواردی خط تحتانی یعنی کف کانال در محلی که ریشه دندان عقل وجود دارد قطع شده و در روی رادیوگرافی امکان رؤیت دقیق آن وجود ندارد
علاوه بر تقسیم بندی winterروش دیگری برای تقسیم بندی زاویه چرخش ، موقعیت و عمق نهفتگی دندان های عقل توسط (gregory)وپل (pell) ارائه شده است .
بدون دیدگاه